„Beniowski” Juliusza Słowackiego to klasyczny poemat dygresyjny. Utwór łączy burzliwe losy młodego, rozrzutnego szlachcica Maurycego na tle konfederacji barskiej ze swobodnymi, osobistymi dygresjami autora. Słowacki zawarł w nim polemikę literacką z Adamem Mickiewiczem, rozważania o polskim mesjanizmie oraz refleksje na temat roli poety.