"Tematyka historyczna naszego malarstwa to obrazkowy elementarz patriotyzmu, z którego uczyły się cale pokolenia. W czasach niewoli odgrywała ona polityczną i społeczną rolę nie mniej ważną niż nasza poezja i powieść, za którymi malarstwo nadążało albo które wyprzedzało - nie mniej ważną niż polski teatr, niż dramat, z którego zresztą czerpie malarstwo pełnymi garściami - treść i formę kompozycję, ekspresję, rekwizyty ...

Temat ten używając słów Žeromskiego jak trybunał cenzury narodowej cisnął, dławił, dusił naszych artystów, będąc miarą ich patriotyzmu, ich krwawą ofiarą, najwyższym poświęceniem.

Przed niejednym z nich, przed największymi stawała groźna alternatywa: wolność sztuki czy wolność narodu. I niejeden łamał skrzydła, rezygnował i jak żołnierz stawał w szeregu. Bo nasze malarstwo historyczne, to przede wszystkim służba narodowa, to oręż szacowny, do dziś niestępiały i ostry i tak należy nań patrzeć ..

Zapominamy o wszystkich "izmach" naszej epoki, zakładamy stare druciane okulary i oglądamy z bliska, kartę po karcle, rysowaną i malowaną przeszłość."

Maciej Masłowski