Wszechwielki, tajemnicza istota, która kontrolowała mieszkańców planety, została pokonana i odeszła. Odzyskawszy świadomość, ludzie stawiają wspólnie pierwsze kroki jako społeczeństwo. Pomiędzy plemionami pojawiają się jednak napięcia. Tymczasem zapada decyzja o wyprawie poza atol. Co się kryje poza rafą koralową i przede wszystkim dokąd udali się Wszechwielki oraz tajemniczy Opiekunowie?

Pierwsza część Zdziczenia poruszała temat granic ludzkości funkcjonującej harmonijnie, lecz poddanej indoktrynacji. W Kwintesencji autorzy wystawiają na próbę trwałość zgody karmionej ideą wolności jednostki. Czy gdybyśmy mogli zacząć wszystko od nowa, potrafilibyśmy stworzyć społeczeństwo, nie powtarzając błędów z przeszłości?