Ostatnia część trylogii poświęconej Kossakom, w której Kazimierz Olszański z charakterystyczną dla swego pisarstwa żarliwością i zaangażowaniem omawia dorobek ostatniego twórcy ze znanej rodziny malarzy. Specyfika zawartych tu zagadnień sprawia, że jest to najbardziej autorska ze wszystkich książek Olszańskiego poświęconych Kossakom.